Kreatin
Giriş
Kreatin, α-metilmetilsirke turşusy diýlip hem atlandyrylýar, adam bedeninde bar bolan tebigy iýmit maddasydyr. Şeýle hem, ol bagyrda, böwrekde we aşgazanasty mäzinde arginin, glisin we metioninden sintezlenip bilner: böwrek arginin glisin trans-benziniň katalizi astynda arginin benzil topary glisine geçýär. Aminogruppada sirke turşusy öndürilýär. Soňra bagyr sirke turşusynyň metiltransferazasy tarapyndan katalizlenýär we S-adenozin metioniniň metili kreatin öndürmek üçin sirke turşusyna geçirilýär.
Himiki häsiýetler
Prizmatik kristallar. Ereme temperaturasy 303℃ we deňeşdirilen dykyzlygy 1.33. Gaýnag suwda we 98% sirke turşusynda ereýär, etanolda az ereýär, efirde we ýag turşusynda eremeýär.Isuwly erginde, metil asetat almak üçin otagyň temperaturasynda simap asetaty bilen alynýar we ahyrsoňy metilamin we oksalat kislotasy emele gelýär.
ULANYŇ
Kreatin myşsa öýjükleriniň suw mukdaryny artdyrmak, myşsa öýjükleriniň energiýany saklamaga kömek etmek we belogyň sintezini artdyrmak ýaly esasy funksiýalara eýedir. Olaryň arasynda süňk myşsalarynyň agyr maşklara uýgunlaşmagyny höweslendirmek we ejiz adamlaryň ýadawlygy bilen göreşmek üçin emeli sintezlenen kreatin ulanylyp bilner. Şeýle hem, ol ýürek kesellerini we dem alyş ýetmezçiligini bejermek üçin derman taýýarlamak; adam ösüş gormonyny öz içine alýan derman serişdelerini taýýarlamak; we garrama garşy we fiziki dikeldiş täsiri bolan täze sagdyn iýmit taýýarlamak üçin ulanylyp bilner.
