L-Walin
Giriş
L-walin şahalanan zynjyrly aminokislota bolup, ony haýwan bedeniniň özi sintezläp bilmeýär. Iýmit zerurlyklaryny kanagatlandyrmak üçin ol gündelik iýmitden kabul edilmeli, şonuň üçin ol möhüm aminokislotadyr. Aminokislotalar belok sinteziniň esasy gurluş birlikleri, metabolizm üçin zerur bolan beýleki aminleriň öňbaşçylarydyr we ýaşaýyş üçin hökmany maddalardyr. Häzirki wagtda 20-30 sany aminokislotalar bellidir, olaryň käbiri adam bedeninde sintezlenip bilner we möhüm däl aminokislotalar diýlip atlandyrylýar, käbiri bolsa adam bedeninde sintezlenip bilinmeýär we daşardan goşmaça hökmünde goşulmaly, möhüm aminokislotalar diýlip atlandyrylýar.
Himiki häsiýetler
L-walin şeýle hem 2-amino-3-metilbutirik kislota hökmünde tanalýar, onuň himiki formulasy C5H11NO2. Etanolyň suw ergini bilen gaýtadan arassalanan ak monoklinik kristal ýa-da kristal poroşok reňksiz plastinka şekilli ýa-da pulcukly kristaldyr. Ysy ýok we aýratyn ajy tagamy bar. Ereme nokady takmynan 315℃ Chemicalbook. Ol suwda aňsat ereýär, suw ergini kislotaly we 5% suw erginiň pH derejesi 5.5 ~ 7.0. Etanolda we efirde diýen ýaly eremeýär. Ol gyzgynlyga, ýagtylyga we howa durnuklydyr. Ony leýsinden aýyrmak kyn.
ULANYŇ
L-Walin adam bedeni üçin möhüm aminokislota bolup, biohimiki barlaglarda, dokumalaryň ösdürilip ýetişdirilýän gurşawyny taýýarlamakda we aminokislota dermanlarynda ulanylýar. Iýmitlendiriji tonik aminokislota infuziýasynyň we ammiak himiki kitabyna esaslanýan kislotanyň esasy bölegi hökmünde ulanylyp bilner. L-walin üç şahalanan zynjyrly aminokislotalaryň biridir. Ol bagyr ýetmezçiligini we merkezi nerw ulgamynyň bozulmalaryny bejerip bilýän möhüm aminokislotadyr.
